Çin, yapay zeka alanında ABD’yi geride bırakmak ve teknolojik bağımsızlığını ilan etmek amacıyla önümüzdeki beş yıl içinde yaklaşık 295 milyar dolar (2 trilyon yuan) değerinde devasa bir yatırım yapmaya hazırlanıyor. Bu bütçeyle ülke genelinde birbirine bağlı dev bir veri merkezi ağı kurulması hedefleniyor.
Bloomberg’in paylaştığı bilgilere göre, Çin Ulusal Kalkınma ve Reform Komisyonu (NDRC) tarafından koordine edilen bu proje, ülkenin dört bir yanındaki bilgi işlem kapasitesini tek bir çatı altında birleştirmeyi amaçlıyor. China Mobile ve China Telecom gibi devlet iştiraki olan dev şirketlerin işleteceği bu merkezlerde, donanım ihtiyacının en az %80’inin Huawei gibi yerli teknoloji devlerinden karşılanması planlanıyor. Bu stratejik hamle, Nvidia ve AMD gibi ABD merkezli devlerin Çin pazarındaki hakimiyetini sona erdirmeyi hedefliyor.
Bu dev plan, Pekin’in bugüne kadar hayata geçirdiği en agresif teknoloji projelerinden biri olarak nitelendiriliyor. Finansman tarafında ise devletin uzun vadeli tahvilleri ve stratejik yatırım fonları ana kaynak olacak. Analistler, bu adımın sadece bir altyapı projesi değil, aynı zamanda yapay zeka modellerinin geliştirilme hızını artıracak ve yerli donanım ekosistemini güçlendirecek ulusal bir strateji olduğunu belirtiyor.
Yapay zeka yatırımları açısından bakıldığında, ABD’li Microsoft ve Meta gibi şirketlerin yıllık harcamaları kağıt üzerinde daha yüksek görünse de; Çin’deki düşük işçilik, hammadde maliyetleri ve yerel teşvikler 295 milyar dolarlık bu bütçeyi oldukça verimli kılıyor. Üstelik bu dev bütçeye Alibaba ve Tencent gibi özel sektör devlerinin kendi yatırımları dahil değil.
Pekin yönetimi, 2028 yılına kadar bu parçalanmış veri yapılarını modern bir ağda birleştirerek; sağlık, ulaşım ve şehir yönetimi gibi kritik alanlarda yapay zeka kullanımını yaygınlaştırmayı hedefliyor. Huawei ve Biren gibi markaların geliştirdiği yerli AI çiplerinin güvenlik testlerinden başarıyla geçmesi, Çin’in dışa bağımlılığı bitirme konusundaki kararlılığını da gözler önüne seriyor.