Bir düzineden fazla sivil toplum kuruluşu ve tüketici hakları örgütü, FTC‘ye (Federal Ticaret Komisyonu) başvurarak önde gelen yapay zeka şirketlerini soruşturmaya çağırdı. İddiaya göre bu şirketler, büyük dil modellerini (LLM) eğitmek için kitapları toplu halde satın alıyor, içeriklerini tarayıp dijitalleştiriyor ve ardından fiziksel kopyaları imha ediyor.
Cuma günü FTC Başkanı Andrew Ferguson ve Komisyon Üyesi Mark Meador‘a gönderilen mektupta; Demand Progress Education Fund, Consumer Federation of America ve Institute for Local Self-Reliance gibi kuruluşlar, bu “istifle ve yok et” pratiğinin hem rekabeti bozduğunu hem de halkın bilgiye erişimini engellediğini vurguladı. Mektuba göre, imha edilen kitapların bir kısmı orijinal eserlerin hayatta kalan son kopyaları niteliğinde.
Örgütler, bu uygulamanın FTC Yasası’nın 5. maddesi kapsamında haksız rekabet sayılabileceğini savunuyor. Mektupta, “Yapay zeka şirketleri, yenilenemeyen bu kaynakları kalıcı olarak ortadan kaldırarak yalnızca en zengin oyuncuların kaliteli AI modelleri geliştirebildiği ve insanlığın yazılı mirasının tek hakimi haline geldiği bir gelecek inşa ediyor” ifadelerine yer verildi.
Başvuruda, yazar Andrea Bartz ve diğerlerinin 2024 yılında Anthropic‘e karşı açtığı telif hakkı davası da örnek gösterildi. Ancak 2025’te bir hakim, yasal yollarla satın alınan kitapların Claude modelini eğitmek için kullanılmasının telif hakkını ihlal etmediğine hükmetti. Öte yandan dijital yayın platformu 404 Media‘nın bu hafta yayımladığı ayrı bir araştırma, Amazon‘un da aynı yöntemi izlediğini ortaya koydu. Ne Anthropic ne de Amazon konuyla ilgili yorum taleplerine yanıt verdi.